Публікацыі

У Варонежы спадчыннік Шагала распавёў пра тое, як ён малюе

У Варонежы спадчыннік Шагала распавёў пра тое, як ён малюе

У музеі ім. Крамскога прайшла творчая сустрэча з маскоўскім мастаком Юрыем Пяткевіч.

Мастака Юрыя Пяткевіча называюць спадчыннікам Марка Шагала і Анры Русо, а празаік Пяткевіч, на думку многіх, адзіны сучасны вучань і паслядоўнік Андрэя Платонава.

Выстава жывапісных работ Пяткевіча адкрылася ўчора ў музеі імя. Крамскога, а сёння майстар правёў невялікую творчую сустрэчу, на якой распавёў пра свае працы і пра тое, як у яго галаве нараджаюцца вобразы, падобныя дзяўчыне «з птушкай на галаве».

Падабенства работ Пяткевіча з Маркам Шагалам прыкметна як мінімум у адным: ён сапраўды гэтак жа піша не тое, што бачыць, а тое, што адчувае.

- Я не імкнуся да такім натуральнаму падабенстве. Калі спрабуеш дамагчыся чагосьці рэалістычнага, літаральнага, то сыходзіць нешта галоўнае. Часам бачыш такія асобы, такія светлыя твары. У Зачатьевском манастыры я такія бачыў - падчас службы ў аднаго манаха зрабілася такое твар, што гэта нельга ніяк сфатаграфаваць, можна толькі заўважыць гэтую адчуванне і неяк паспрабаваць яго намаляваць. У мяне запал да гэтых асобаў. Але каб такое твар намаляваць, трэба самому неяк стаць чысцей сэрцам. Калі ты будзеш брудным, хіба ўдасца пісаць такія асобы? Юрый Пяткевіч

- Да мяне толькі нядаўна сталі даходзіць словы «Шчасьлівыя ўбогія духам», - распавядае мастак. - Я прыгадваю словы прарока Ісаі: «Усе вашыя добрыя справы перад Богам як запэцканая вопратка». У маскоўскім метро часта кажуць, што нельга хадзіць у пэцкаць адзенне - так дзіўна там кажуць пра бамжоў. І вось калі я імкнуўся пісаць гэтыя асобы, я ўсведамляў, што тое, што я раблю - гэта для Бога як смярдзючая адзенне гэтага бамжа. І калі так ставіцца да сваёй працы, тады, магчыма нешта і дасца. А магчыма і не.

Усе працы Пяткевіча так ці інакш працятыя рэлігійным досведам - ​​не заўсёды гэта ў прамым сэнсе рэлігійныя сюжэты, але калі мастак успамінаў пра тое, як стваралася тое ці іншае палатно, у яго аповедзе раз-пораз ўсплываў то эпізод з храма, то цытата з Евангелля, то «малітоўнае стан».

- Калі я пісаў аблічча Уладзімірскай Божай маці, то рукі ў мяне адразу ўдаліся, і трэба было аблічча да рук неяк падцягнуць, - успамінае Юрый Пяткевіч. - Мне атрымоўваліся нядрэнныя абліччы, але яны ўсё не падыходзілі да рук. І ў гэты момант у мяне ў душы адбылося нейкае вытанчанае. Хвіліны гэтага стану былі маленькімі, але я разумеў, што гэта і ёсць такое малітоўнае стан, калі малітва мае сэнс, калі тое, што ты просіш - выконваецца. Я быў у такім напружанні, мне хацелася такой вышыні, што трэба было адпачыць. І я выйшаў з сваёй майстэрні, а яна ў цэнтры Масквы, і пайшоў у Музей прыватных калекцый, які побач знаходзіцца. І там вельмі шмат добрых работ, але пасля гэтага стану, калі мне так хацелася перадаць тое, што ёсць у людзях, я ні ў якіх працах гэтага не знаходзіў. Толькі выстава негрыцянскай скульптуры адпавядала гэтым маім памкненням.

Проза і жывапіс Юрыя Пяткевіча існуюць непадзельна і ўзаемна сілкуюць адзін аднаго. У 2012 годзе выйшла новая, ілюстраваная аўтарам кніга «З птушкай на галаве» (яе прэзентавалі на адкрыцці выставы). У кнізе Пяткевіч глядзіць на свет вачыма дзіцяці або благаслаўлёнага, яго свет населены дзіўнымі людзьмі, якія ўспрымаюць жыццё як «адну цудоўную мелодыю», і нават у спустошанай вёсцы ўсё роўна свеціць сонца і спяваюць салаўі.

- Зараз у мастацтве чым людзі толькі не вылузваюцца, каб неяк хітры. У мастацтве адбыўся такі тупік, калі ўсе пройдзена, імпрэсіянізм, мадэрнізм, і што яшчэ можна новага прыдумаць? І я проста разумею, што твор мастацтва будзе бессэнсоўна, калі ў ім не будзе духоўнай сілы. Мне прыемна, калі людзі ў маіх працах знаходзяць тое, што я не ўкладваў у іх. Калі праца зробленая так проста, дубова, то ў ёй і будзе ўсяго адзін сэнс. І мне прыемна, што ў маіх работах можна знайсці нейкія іншыя сэнсы, іншыя пласты. Юрый Пяткевіч

Выстава Юрыя Пяткевіча «З птушкай на галаве» будзе працаваць у музеі ім. Крамской да 30 чэрвеня.